Wat doe je als audiobeschrijver als je foutjes ontdekt in een programma?

 

Als je wat langer met audiodescriptie bezig bent, is het je vast al eens overkomen. Je beschrijft een scène en plots merk je dat er iets niet klopt. Een personage dat rondloopt in een dikke winterjas met een sjaal blijkt ineens geen sjaal meer te dragen, bijvoorbeeld. Wat doe je dan? Om te beginnen, kun je dat soort foutjes melden op IMDb.com (Internet Movie Database). Echte filmliefhebbers zijn daar dol op!

Maar wat je als lezer van mijn blog vast wilt weten: wat doe je daarmee in je audiobeschrijving? Het korte antwoord is: niks. Je beschrijft wat je ziet en rekent erop dat ongeveer evenveel audiodescriptie-gebruikers iets zullen merken als dat er ziende mensen zijn die het verband leggen. En dat blijken er héél weinig te zijn… Het is dus niet je taak als audiobeschrijver om de blinde of slechtziende kijker erop te wijzen dat er iets niet klopt.

Een paar voorbeelden…

Dit voorjaar hebben we aan verschillende tv-series gewerkt. In een van die series zaten een paar continuïteitsfouten, zoals wij ze noemen (meer over continuïteitsfouten lees je op Wikipedia). Zo krijgen politieagenten via de radio een melding over het voertuig van een verdachte dat gecrasht zou zijn, maar even later rijdt de verdachte nog steeds in hetzelfde voertuig rond. In zo’n geval zit de fout in de dialogen of meer bepaald in de montage: waarschijnlijk had de mededeling over de crash pas later moeten komen. In de beschrijvingen volgen we in zo’n geval gewoon de montage. Dus je hoort de radioboodschap over de crash en krijgt even later dezelfde informatie als de ziende kijker krijgt, namelijk dat het voertuig nog steeds rondrijdt – maar zonder die ‘nog steeds’ erbij natuurlijk.

Achter op de blauwe politiewagen staat in witte letters het woord 'Police'. In de verte staat een grijze auto. Beide auto's lijken op een zachte ondergrond te staan, alsof het speelgoedauto's zijn.
Een politiewagen tijdens een achtervolging

Wat ook soms misloopt, is de tijdslijn in een tv-serie. In dezelfde reeks wordt op een gegeven moment gezegd dat iemand ‘vanmiddag’ ontvoerd is. Door die mededeling neem je automatisch aan dat dat in de loop van de late middag / vroege avond wordt gezegd. Maar intussen zijn er van die typische overgangsbeelden geweest van de avond die valt en een nieuwe dag die aanbreekt boven de stad… Daardoor geven de makers eigenlijk weer dat het inmiddels ochtend is. Verwarrend, als je erbij stilstaat, maar weinig mensen staan erbij stil. 😉 Ook hier beschrijven we dus gewoon de overgang van avond naar ochtend en laten we het aan de kijker over om verder na te denken bij die ‘middag’.

En tot slot gebeuren er soms echte foutjes in de montage. Zo hebben we laatst een scène beschreven waarin het hoofdpersonage haar handtas en pistool oppakt voor ze vertrekt. Alleen doet ze dat twee keer na elkaar binnen dezelfde scène! Hier hebben we als beschrijvers het voordeel dat er nooit genoeg tijd is om elke handeling uitvoerig te beschrijven. Wij hebben ons beperkt tot één enkele beschrijving van de actie en daarmee was het ‘blokje’ tussen de twee dialogen alweer mooi gevuld. En ook de andere tv-kijkers is het vast niet opgevallen dat ze twee keer dezelfde actie te zien kregen.

Heb je zelf een vraag over ondertiteling of audiodescriptie die je hier graag beantwoord wilt zien? Dan mag je dat altijd laten weten!

gepubliceerd op 9 juli 2020


Deel op:

Ken je de geleidelijnen en noppentegels van Blinkink al?

 

Als je op straat loopt, heb je vast al geleidelijnen en noppentegels opgemerkt. Dat zijn, de naam zegt het al, stoeptegels met extra reliëf die erg nuttig zijn voor mensen die blind of slechtziend zijn.

Blinkink is een bedrijf dat geleidelijnen en noppentegels maakt, specifiek voor gebruik in gebouwen. Met die lijnen en tegels kun je een geleideroute maken, bijvoorbeeld in een museum. En het mooie is: het systeem is heel eenvoudig te plaatsen en erg gebruiksvriendelijk. Het is dus zeker niet nodig om de vloer uit te breken om een gebouw toegankelijker te maken!

Toen Blinkink ons benaderde om de audiodescriptie te schrijven bij hun instructievideo’s, waren we meteen enthousiast. Aangezien het de eerste keer was dat het bedrijf deze extra beschrijvingen zou toevoegen aan een video, gaven we ze een uitgebreid overzicht van onze werkwijze.

Zo lieten we ze weten dat we, vóór we aan het eigenlijke schrijfwerk beginnen, altijd eerst de nodige achtergrondinformatie verzamelen over de video’s die we gaan beschrijven. Bij dit project hield dat onder andere in dat we de website en in het bijzonder de webshop doornamen, zodat we de producten al wat beter leerden kennen.

Het schrijfproces

Wanneer we ons op deze manier wat vertrouwd hebben gemaakt met het thema, beginnen we aan het schrijfproces. De eerste stap is het timen van de plaatsen waar er ruimte is om aanvullende beschrijvingen toe te voegen. Nu is het zeker niet de bedoeling om elke beschikbare seconde vol te proppen met beschrijvingen, maar door te beginnen met de timing krijgen we een meer gedetailleerd beeld van de video’s (we kijken letterlijk seconde per seconde).

Vervolgens schrijven we een script waarin we weergeven wat er in de video’s te zien is, zonder eventuele dialogen en belangrijke achtergrondgeluiden te overstemmen, want deze bevatten ook belangrijke informatie voor de doelgroep. De Blinkink-video’s hebben geen dialogen, maar we proberen er wel voor te zorgen dat de beschrijvingen zo goed mogelijk overeenkomen met wat er in beeld te zien is. Dat is belangrijk voor mensen die slechtziend zijn, omdat zij soms nog iets van het beeld meekrijgen en/of bijvoorbeeld de teksten (gedeeltelijk) kunnen lezen.

Tijdens het schrijven lezen we onze teksten ook hardop mee met de beelden. Zo weten we of de tekst wel past in de beschikbare tijd en tegelijkertijd testen we op die manier of de tekst wel vlot leest. Immers, als wij struikelen over een zin of uitdrukking bestaat de kans dat de inlezer er ook op blijft haken.

Wanneer de schrijver klaar is met haar werk, stuurt ze het script naar een tweede beschrijver die zorgt voor een grondige eindredactie van de tekst. De eindredacteur kijkt niet alleen of de tekst qua spelling en grammatica goed in elkaar zit, maar checkt ook of er geen onlogische gedachtesprongen in het script zitten, denk hierbij aan verkeerde verwijzingen en dergelijke. Uiteraard bekijkt de eindredacteur het script mét de beelden.

De eindredacteur noteert haar bevindingen in het script en stuurt het terug naar de schrijver met waar nodig wat verduidelijking. Na overleg tussen eindredacteur en schrijver worden de laatste knopen doorgehakt. Daarna wordt het script in de gewenste lay-out omgezet. In dit geval bleek een Word-document met steeds de in- en uittijd van elk tekstblokje in het formaat uren:minuten:seconden:beelden het handigst te zijn omdat de monteur dan heel precies de opnames gelijk kan leggen met het beeld.

In de instructievideo’s leer je hoe je eenvoudig geleidelijnen kunt leggen in een gebouw. Wij schreven de audiodescriptie bij deze video.

De klant was erg blij met ons werk: “Ik heb gemerkt dat er nogal wat bij komt kijken om de video duidelijk te ‘verwoorden’! Wat mooi om te lezen hoe jullie zo’n proces aanpakken, ik had nog niet eerder stilgestaan bij deze expertise! Hartstikke bedankt, we gaan hiermee aan de slag en je zult het resultaat binnenkort terug kunnen vinden op onze site.”

Wij zijn ook erg enthousiast geworden over het makkelijke Blinkink-systeem én we hebben het al aangeraden aan museums die ons benaderen voor toegankelijke audiogidsen voor blinde en slechtziende bezoekers. Want uiteindelijk is toegankelijkheid een totaalpakket.

gepubliceerd op 30 mei 2020


Deel op:

Veel audiodescriptie op tv

 

In onze nieuwsbrief van december kon je lezen dat wij elk jaar heel wat audiodescripties bij films en tv-series schrijven. Op 27 december 2019 bleek dat maar weer, want op die dag kwamen er maar liefst drie films op tv waarvan de audiodescriptie van onze hand was.

De dag begon met de kinderfilm Dikkertje Dap, die tussen 11.00 en 12.10 uur op NPO 3 te zien was. Dikkertje en zijn beste vriend, giraf Raf, zijn onafscheidelijk. Daarom bedenkt Dikkertje wanneer hij voor het eerst naar school moet een plan om Raf mee te kunnen nemen…

Meteen daarna kon je, ook op NPO 3, kijken naar Gordon & Paddy en de zaak van de gestolen nootjes. Wanneer inspecteur Gordon met pensioen gaat, laat hij het politiebureau in het Dierenbos over aan de pientere muis Paddy. Zij blijkt een uitstekend speurder te zijn, en samen lossen ze de zaak van de gestolen nootjes op.

 Een fragmentje uit de kinderfilm Gordon & Paddy met audiodescriptie

Om af te sluiten, werd van 20.30 tot 22.05 uur De Matchmaker uitgezonden, waarin stockfotograaf Chris de wereld rondreist en volop van het leven geniet. Tot de bodem van zijn bankrekening in zicht komt en hij teruggaat naar de plek waar hij al jaren niet meer is geweest: thuis. Chris moet enorm wennen aan de hechte dorpse gemeenschap en wil het liefst zo snel mogelijk weer weg. Maar dan biedt een nieuwe klus zich aan: een promo voor een datingsite.

De iconische VRT-toren van onderaf gefotografeerd door het glazen dak van m'n auto, dat vol druppels zit van de regen
De VRT-toren in de regen

Intussen is het eind januari en ook nu nog kom je regelmatig onze audiodescripties tegen op tv. Zo is het veertiende seizoen van Flikken Maastricht op 3 januari begonnen. En op de Belgische zender Eén kun je vanaf 6 januari vier dagen per week naar het tweede seizoen van Dertigers kijken, de reeks die vorig jaar een onverwachte hit werd. Net zoals het vorige seizoen krijgt ook de tweede reeks audiodescriptie, zodat wie blind of slechtziend is niks hoeft te missen.

Een verschil met de films en series op de NPO is dat de audiodescriptie bij Dertigers niet via de Earcatch-app wordt aangeboden (waar je ze vooraf gratis kunt downloaden), maar op het derde VRT-kanaal. Daarnaast wordt de volledige reeks mét audiodescriptie op VRT NU beschikbaar gesteld.

Heb je het eerste seizoen van Dertigers gemist of wil je eerst je geheugen opfrissen? Op de website van de VRT vind je een korte samenvatting: https://www.een.be/dertigers/seizoen-1-van-dertigers-in-een-notendop. Meer weten over onze bijdrage aan de audiodescriptie? Lees dan dit blogartikel over seizoen 1: https://www.nevero.be/dertigers-met-audiodescriptie/.

gepubliceerd op 29 januari 2020


Deel op:

Audiodescriptie-opleiding op maat in Sint-Truiden

 

Op 5 september waren we in de Begijnhofkerk in Sint-Truiden (België) om een audiodescriptie-opleiding te geven. Gidsen én vrijwilligers leerden hoe ze rondleidingen toegankelijker konden maken voor blinde en slechtziende bezoekers door aanvullende beschrijvingen.

Zodra de organisatie het nieuws van de opleiding verspreidde onder de gidsen van de stad, liep het storm. De cursus zat uiteindelijk helemaal vol en er waren al aanmeldingen voor een eventuele herhaling. En het allermooiste: er waren ook een aantal blinde/slechtziende cultuurliefhebbers die met of zonder geleidehond mee wilden doen zodat de gidsen hun kennis meteen in de praktijk konden brengen.

De opleiding begon met theorie, afgewisseld met korte oefeningen. In het praktische deel konden de gidsen oefenen in de kerk zelf met het materiaal dat voorhanden was.

Een gids en een slechtziende vrouw met haar geleidehond worden gefilmd
tijdens de afsluitende oefening na de opleiding in Sint-Truiden.

Een week later kwam TVL langs voor een reportage over drie verschillende tentoonstellingen die momenteel lopen in Sint-Truiden. De tentoonstelling in de Begijnhofkerk, die dus toegankelijk is gemaakt voor blinde en slechtziende bezoekers, komt ook aan bod (vanaf 1 minuut 24 seconden). Er is aandacht voor de maquettes en voelplaten die speciaal zijn gemaakt voor de tentoonstelling. En er is een fragmentje waarin een door ons opgeleide gids een muurschildering beschrijft voor een slechtziende vrouw. Je kunt de reportage bekijken op de website van TVL.

Naast de opleiding voor de gidsen en ‘beeldenfluisteraars’ die mensen rondleiden in de kerk, hebben we advies gegeven over de inrichting van de tentoonstelling en het parcours en feedback gegeven bij de voelplaten. Ook hebben we de teksten geleverd voor een audiogids bij een selectie van achttien kunstwerken in de kerk. Meer daarover in dit blogartikel: https://www.nevero.be/audiogids-voor-de-begijnhofkerk-in-sint-truiden/.

We zijn erg blij dat we ons steentje hebben mogen bijdragen aan dit bijzondere project!

Wil je ook leren hoe je kunstwerken beschrijft voor iemand die niet (goed) ziet en wat er allemaal komt kijken bij het maken van een toegankelijke rondleiding? Geef dan zeker een seintje! Naast privéopleidingen organiseren we ook een e-cursus, die we regelmatig opnieuw inplannen.

Gepubliceerd op 7 oktober 2019


Deel op:

Vera’s verhaal: Teamwork

 

In een eerder blogartikel heeft Susanne al eens uitgelegd hoe het kan dat je in de audiodescriptie (AD) soms een mannenstem hoort, terwijl ons team uit vrouwen bestaat. Wij schrijven namelijk het AD-script, maar we spreken de AD niet zelf in.

Maar hoe gaat dat schrijven dan eigenlijk in z’n werk?

Het lijkt misschien alsof dat een taak is voor één persoon: de schrijfster, maar dat is zeker niet zo. In werkelijkheid werken we altijd met verschillende mensen aan één project. Het zit zo: persoon A schrijft het AD-script en kijkt het nog eens goed na. Niet alleen op spelling en grammatica, maar ook op schrijfstijl, herhaling, ontbrekende informatie en twijfelgevallen die zij voor zichzelf heeft genoteerd.

Vervolgens stuurt ze het script naar persoon B, die de eindredactie voor haar rekening neemt. Zij kijkt dan naar dezelfde punten, maar met andere ogen. Gelukkig maar, want vaak is het zo dat je niet al je eigen fouten ontdekt, maar dat je die van anderen wel ziet. Misschien staat er bijvoorbeeld nog ergens een fout geschreven woord zoals ‘slaat’ in plaats van ‘slaapt’. De spellingcontrole haalt dat er ook niet uit, maar de eindredacteur kan dat wel! Bovendien heeft zij misschien nog mooie toevoegingen of andere manieren om een bepaalde scène te beschrijven. Ook gaat ze in op de twijfelgevallen en vragen van de beschrijfster. 

Een ouderwetse winkelweegschaal, omdat het maken van een goede audiodescriptie een kwestie is van je woorden wikken en wegen

Als de eindredacteur de hele audiodescriptie kritisch heeft bekeken, stuurt ze het nagekeken script weer terug naar de beschrijfster. Die neemt de feedback en opmerkingen van de eindredacteur weer door. In sommige gevallen, bijvoorbeeld bij iemand die nog niet zo lang AD schrijft, doen we zelfs een dubbele eindredactie. Dan hakt een derde persoon de laatste knopen door.
 
Op die manier zorgen we ervoor dat de kwaliteit van onze AD-scripts wordt gewaarborgd. Want niets is vervelender dan fouten of onduidelijkheden in de AD die je uit het verhaal halen van die spannende, mooie of grappige film.

gepubliceerd op 11 juli 2019


Deel op:

Vera’s verhaal: Tweede groepscursus in Maastricht


Nadat ze in het voorjaar van 2018 stage had gelopen bij Nevero, kwam Vera op 1 augustus in dienst als audiovisueel vertaler. Voortaan zal ze hier regelmatig iets schrijven over haar belevenissen op het werk.

Op dinsdag 19 maart 2019 vond opnieuw de cursus ‘Audiodescriptie schrijven voor film en tv’ plaats, die gegeven wordt door Susanne. Ikzelf was er alleen met de ontvangst en het laatste deel van de dag bij. De cursisten gingen op dat moment aan de slag met de software waar wij onze scripts in schrijven, namelijk Wincaps. Zien tegen welke problemen de deelnemers aanliepen was interessant en herkenbaar. Zo kostte het ze even tijd om te leren welke toets wat doet en werd de tekst van een van de cursisten ineens geel – iets wat mij zelfs nu ook nog wel eens gebeurt. Een foutje is zo gemaakt, maar gelukkig werkt ook in Wincaps de levensreddende toetsencombinatie Ctrl + z (ongedaan maken).

De ruimte waar de audiodescriptie-opleiding plaatsvond
De ruimte waar de audiodescriptie-opleiding plaatsvond

Een cursist vergeleek het leren audiobeschrijven met leren autorijden. In het begin kost een handeling als schakelen je heel veel moeite, maar uiteindelijk doe je dat zonder erbij na te denken. Zo gaat het werken met de software op een gegeven moment ook bijna vanzelf. Alleen kom je bij leren autorijden steeds nieuwe obstakels tegen. Als het schakelen dan eindelijk vlot gaat, merk je bijvoorbeeld dat je nog net wat beter in je spiegels moet kijken. Mensen zeggen ook wel eens dat je pas echt leert rijden nadat je je rijbewijs hebt gehaald. Daar moest ik aan denken toen een van de cursisten me vroeg hoe lang het duurt voor je audiobeschrijven helemaal onder de knie hebt. Ik vind dat een moeilijke vraag om te beantwoorden, want hoewel het uiteraard een heel stuk beter gaat dan in het begin, leer ik nu nog steeds veel bij van mijn meer ervaren collega’s. Ik kan dus alleen maar zeggen dat het, net als autorijden, heel veel oefening kost. Je begint op een verlaten parkeerplaats en zal dan via een rustige straat uiteindelijk de drukke snelweg op gaan. En zowel voor autorijden als voor audiobeschrijven geldt dat het belangrijkste is: goed kijken!

gepubliceerd op 9 april 2019


Deel op:

Nu verandert er langzaam iets

Over regels en wanneer ze te overtreden

In onze opleidingen staan we uiteraard stil bij de regels en richtlijnen voor audiodescriptie. Maar af en toe moet je de regels durven overtreden. Een mooi voorbeeld is de documentaire ‘Nu verandert er langzaam iets’.

‘Nu verandert er langzaam iets’ is de titel van een opvallende documentaire die vorig jaar op het IDFA in Amsterdam werd verkozen tot beste Nederlandse documentaire. Zoals in verschillende recensies vermeld werd, is de afstandelijke manier van filmen erg beklijvend. Vrijwel alle beelden zijn gefilmd vanuit een vast camerastandpunt waarbij altijd de volledige ruimte getoond wordt waarin de actie plaatsvindt. Bovendien is er geen voice-over die het verhaal aan elkaar praat en zijn er geen interviews waarbij mensen ‘in de camera’ praten.

In de audiodescriptie willen we natuurlijk wel hetzelfde, ietwat bevreemdende effect bereiken. Maar het mag er ook niet te dik bovenop liggen. Lang niet alle ziende kijkers zullen namelijk exact kunnen uitleggen wat de docu nu zo fascinerend maakt, want camerastandpunten neem je vaak maar half bewust waar.
Een manier waarop je als audiobeschrijver de sfeer van de docu kunt weergeven, is gewoon door te doen wat je altijd doet, nl. beschrijven wat je ziet. Daarbij valt op dat je altijd een volledige ruimte ziet waarbij de mensen waar het om gaat vaak op de achtergrond iets doen – of net niet. Door woorden te gebruiken als ‘in de verte’ en ‘op de achtergrond’ in de beschrijvingen, kom je al een heel eind.

Een groep mensen luistert naar een spreker die voor een zaal staat

Een groep mensen luistert naar een spreker die voor een zaal staat, gefotografeerd vanuit het typische ‘fly-on-the-wall’-standpunt dat in de docu veel gebruikt wordt. Een afbeelding van Claude Star op Pixabay.

Van de andere kant zijn er heel af en toe scènes waar de regisseur bewust wel met close-ups werkt. Een van de regels in audiodescriptie is dat je filmtermen vermijdt. Het is immers de bedoeling dat je het verhaal vertelt dat de regisseur wil weergeven, niet dat je de nadruk legt op de gebruikte techniek als daar geen reden voor is. Maar hier is die reden er wel en dan kunnen wij dat weergeven in de beschrijvingen. Vandaar dat je in deze audiodescriptie op een bepaald moment zult horen dat iemand een close-up van zichzelf filmt.

Een tweede voorbeeld is het gebruik van het woord ‘nu’. Audiodescripties worden hoofdzakelijk in de tegenwoordige tijd geschreven – een uitzondering zijn flash-backs, waar we met de verleden tijd kunnen aangeven dat iets eerder is gebeurd. Maar als alles ‘nu’ gebeurt, is het niet nodig om het woord ‘nu’ te gebruiken. Dit is een regel waar we wel vaker van afwijken, omdat je met ‘nu’ in een actiescène bijvoorbeeld de snelle opeenvolging van gebeurtenissen mooi kunt weergeven. In deze documentaire is daar geen sprake van. Integendeel, het rustige tempo is juist heel opvallend. Toch hebben we er bewust voor gekozen om af en toe ‘nu’ te gebruiken, bij voorkeur zelfs aan het begin van een zin. Zo zeggen we exact twee minuten na het begin van de docu ‘Nu begint iedereen in de groep mee te bewegen’. Uiteraard is dit een subtiele verwijzing naar de titel van de film, ‘Nu verandert er langzaam iets’.

Wie ons op social media volgt, weet dat we in elke audiodescriptie wel een lievelingsbeschrijving hebben die goed weergeeft waar de film over gaat. In ‘Nu verandert er langzaam iets’ is dat het volgende tekstblokje:

In de stal zijn mensen bezig de varkens te strelen, waarvan de meeste langs de zijkanten liggen. Eén varken schommelt genoeglijk door de laag stro op de vloer. Een man loopt naar het midden van de stal en gaat daar op één knie zitten, zodat hij op ooghoogte is met het varken. Terwijl het dier de man besnuffelt, komt er een vrouw met lang blond haar aan, die bij het varken hurkt en het helpt om op z’n zij te gaan liggen. Dat levert protesten op van een zwijntje, dat half onder het grote dier verdwijnt.

Benieuwd naar de rest van de docu? De trailer kun je hier bekijken:

Uiteraard staat de audiodescriptie in de Earcatch-app.
Waar en wanneer de film vertoond wordt, vind je in de agenda: https://www.earcatch.nl/agenda/film/.

gepubliceerd op 2 april 2019


Deel op:

Vera’s verhaal: Een gemiddelde werkdag

 

Nadat ze in het voorjaar van 2018 stage had gelopen bij Nevero, kwam Vera op 1 augustus in dienst als audiovisueel vertaler. Voortaan zal ze hier regelmatig iets schrijven over haar belevenissen op het werk.

„Wat lijkt me dat toch heerlijk, zo’n kantoorbaan als de jouwe, waarbij je gewoon elke dag het kantoor binnenstapt en precies weet wat je gaat doen,” verzuchtte een vriendin van me laatst. Daar moest ik enorm om lachen. Bijna elke dag gebeurt er namelijk wel wat onverwachts.

Als ik aan een project werk, weet ik inderdaad wanneer ik moet leveren en maak ik een planning. Betekent dat dat ik dan constant en geheel volgens die planning aan het werken ben? Nee, hoor. Vaak loop ik in een project tegen dingen aan die anders uitpakken dan verwacht. Soms is het lastig in te schatten hoe lang je over een bepaald stuk van een film zal doen. Met een stuk waar veel gesproken wordt, ben je sneller klaar dan met een stuk waar veel ruimte is voor AD.

Witte neonletters vormen de woorden 'Word harder' tegen een blauwe achtergrond

Daarnaast kan elke nieuwe mail die binnenkomt betekenen dat dat project weer even aan de kant moet. Even een paar kleine opdrachten tussendoor, die dan toch meer tijd kosten dan je denkt. Het ondertitelen van een ‘eenvoudige’ webvideo van een paar minuten, betekent makkelijk een uur werk. Soms zelfs meer, als er veel opzoekwerk bij komt kijken. Met al die kleine onderbrekingen tussendoor kun je in totaal wel anderhalve week bezig zijn met een bioscoopfilm van zo’n 100 minuten.

Bovendien werken we ook wel eens met voorlopig materiaal. Dat betekent dat, als er nadat wij geleverd hebben nog wat aan de film gewijzigd wordt, wij ons werk ook moeten aanpassen. Soms worden er bijvoorbeeld nog beelden toegevoegd of juist weggehaald, of is een dialoog die eerst amper te horen was ineens duidelijk te verstaan. Dan moeten we de hele film nogmaals doornemen en komen we misschien weer voor nieuwe verrassingen te staan.

Zo is elke dag weer anders. Een gemiddelde werkdag? Die bestaat niet, en als je het mij vraagt, maakt dat het werk juist extra leuk.

gepubliceerd op 5 maart 2019

 


Deel op:

Over audiobeschrijven en de keuzes die we daarbij maken…

 

Het komt soms voor dat audiodescriptiegebruikers ons mailen over dingen die hen opvallen als ze een audiobeschreven film of tv-serie bekijken. Zo hebben we al de vraag gehad hoe het komt dat er soms een mannenstem te horen is, terwijl er alleen vrouwen in ons schrijfteam zitten. Hoe dat precies zit, hebben we in een vorig blogbericht besproken.

Laatst kregen we nog een goeie vraag. Het ging om een stel waarbij de ene partner slechtziend is en de andere ziend. Als ze samen tv-kijken, probeert de ziende partner soms korte beschrijvingen toe te voegen. Alleen vindt haar partner dat ze daarbij te subjectief is of zoals ze het zelf formuleert: “Wat ik merk, is dat ik erg gefocust ben op het lezen van gezichten. Zijn feedback is dat ik daar te veel ‘invul’. Blijkbaar is: “ze kijkt erg verbaasd” voor hem al te rijk. Hij heeft liever teksten als: “ze heeft haar ogen wijd open” waardoor hij in combinatie met de muziek zelf kan concluderen dat er iets in de scene is om verbaasd over te zijn.” 

De mail eindigde met de opmerking dat de twee nu samen naar de audiodescriptie (AD) bij Flikken Maastricht luisteren: “Ik hou enorm van die serie omdat er zo weinig in gesproken wordt en de beelden veelal het verhaal vertellen. We waren benieuwd hoe de AD zou zijn. Ik vond het boeiend om te horen welke keuzes daar gemaakt zijn. En dat maakt me ook nieuwsgierig naar het proces van het schrijven van het script!”

Een ouderwetse tv in een duinlandschap. Het beeld van de tv is grijs.
Een ouderwetse tv in een duinlandschap.

Het is niet zo dat er maar één juiste manier is om aan audiodescriptie te doen en elke beschrijver heeft sowieso zijn/haar eigen stijl. Nu heb ik (Susanne) zelf een universitaire vertaal- en tolkopleiding gevolgd en daar leer je bepaalde principes aan waar je je aan moet houden. Heel belangrijk is dat je als vertaler of tolk een ‘doorgeefluik’ bent van informatie, maar dat je de communicatie niet mag verstoren door zelf je eigen mening toe te voegen e.d.

In audiodescriptie (wat uiteindelijk een vorm van audiovisuele vertaling is), gelden die principes ook, maar er zijn twee stromingen in ons vakgebied. Aan de ene kant heb je de Amerikaanse stroming die zegt dat je je puur bij de feiten moet houden en absoluut niks mag toevoegen (de ‘objectieve’ stroming). Dan krijg je beschrijvingen als “hij trekt z’n wenkbrauwen op”, waar de voorkeur van de slechtziende partner uit de mail naar uitgaat.

Alleen is die werkwijze lastig vol te houden in de praktijk, en daarom is er in Europa een meer ‘subjectieve’ stroming opgekomen. Dat betekent niet dat Europese beschrijvers hun eigen mening weergeven of zomaar extra uitleg toevoegen, maar wel dat wij het zullen zeggen als duidelijk is dat iemand verbaasd kijkt (in plaats van ‘hij trekt z’n wenkbrauwen op’). Een woordje als ‘verbaasd’ of ‘boos’ is veel korter dan ‘trekt z’n wenkbrauwen op’ of ‘knijpt z’n ogen dicht’ en blijkt ook duidelijker te zijn (wenkbrauwen optrekken kan ook op een vragende blik duiden en de muziek en achtergrondgeluiden zijn lang niet altijd duidelijk).

Wat ook meespeelt, is dat je maar heel weinig tijd hebt om beschrijvingen toe te voegen, en dan is zo’n bijvoeglijk naamwoord handiger dan een langere beschrijving.

Overigens: audiodescriptie is geen exacte wetenschap en soms blijkt het heel goed te werken om de regels eens overboord te gooien. Dat hebben we bijvoorbeeld op speciaal verzoek gedaan bij de audiodescriptie van Ron Goossens, Low Budget Stuntman.

Als je meer wilt weten over het schrijven van audiodescriptie bij film en tv, kun je natuurlijk ook onze eendaagse opleiding volgen! In dit blogartikel lees je daar meer over: https://nevero.nl/workshop-audiodescriptie-voor-film-en-tv/

gepubliceerd op 13 februari 2019 


Deel op:

Workshop ‘Audiodescriptie voor film en tv’

 

Op 11 december 2018 organiseerden we voor de eerste keer onze workshop ‘Audiodescriptie voor film en tv’. In één dag leerden de deelnemers waar je op moet letten bij het maken van een professionele audiobeschrijving en maakten ze kennis met de software die wij daarvoor gebruiken. Bovendien kregen ze een hele reeks praktische tips om hun eigen schrijfwerk én dat van anderen kritisch na te kijken.

De opleiding ‘Audiodescriptie schrijven voor film en tv’ is gebaseerd op een tweedaagse opleiding die we in mei 2017 twee keer hebben gegeven in opdracht van Vereniging Bartiméus Sonneheerdt in Zeist (nu Bartiméus Fonds). Het doel van deze cursus was om een diverse groep vrijwilligers op te leiden tot amateur-beeldbeschrijvers die zouden werken aan een online database van toegankelijke video’s. Hieruit is later Scribit gegroeid, een innovatief platform voor toegankelijke YouTube-video’s.

In onze eigen groepscursus hebben we de lat iets hoger gelegd, want we behandelen de lesstof in één dag én de deelnemers krijgen een introductie in het werken met professionele apparatuur.

Kijken, analyseren, timen en schrijven

We begonnen de workshop op 11 december met de theorie achter het audiobeschrijven. Hierin leer je wat audiodescriptie precies is en voor wie het bedoeld is. Vervolgens krijg je een overzicht van de belangrijkste richtlijnen aangevuld met een aantal praktische tips. We leggen je uit waarom die richtlijnen zo belangrijk zijn en laten voorbeelden zien ter illustratie.

Daarna was het tijd om het geleerde in praktijk te brengen aan de hand van een aantal oefeningen waarvan de moeilijkheidsgraad in de loop van de dag toenam. Aan het eind van de dag hadden de deelnemers hun eerste, korte audiodescriptie bij een door ons gekozen video gemaakt.

Algauw kwamen de deelnemers zelf tot de conclusie dat het bij het maken van een audiodescriptie belangrijk is dat je heel gestructureerd te werk gaat. Kijken, analyseren, timen en schrijven, dat zijn de kernwoorden waar we rond werken. Vooral de vraag ‘wat is dat nu weer?’ dook vaak op bij het analyseren van de video’s. Daarnaast bleek het belangrijk te zijn om goed af te wegen wat je zou beschrijven en hoe.

Na het schrijfwerk was het tijd om het eindresultaat kritisch na te kijken. Aan de hand van een reeks praktische tips leerden de cursisten om hun eigen werk en dat van anderen te evalueren.

Het gebouw van Officenter in Maastricht waar de opleiding plaatsvond

Enthousiaste deelnemers

De cursus bleek erg in de smaak te vallen. Zo kregen we achteraf dit compliment van een van de deelnemers: “Dank je voor de leuke cursus! Ik vond het erg leuk om te doen.”

Al voor de opleiding van start ging, bleek dat er veel interesse zou zijn. We kregen heel wat mailtjes van geïnteresseerden en De Taalsector schreef een artikel over het initiatief: https://www.taalsector.be/cms/actueel/4129-audiodescriptie-schrijven-voor-film-en-tv-11-12-2018-maastricht.

Voor herhaling vatbaar

Om verschillende redenen bleek de gekozen datum uiteindelijk voor veel geïnteresseerden niet zo goed te passen, dus we hebben besloten om de opleiding dit voorjaar al opnieuw te organiseren. Heb je interesse om mee te doen? Neem dan zeker contact met ons op! Wacht ook niet te lang, want we werken bewust met kleine groepjes (max. 5 deelnemers) zodat we iedereen voldoende begeleiding kunnen bieden.

gepubliceerd op 5 januari 2019

 


Deel op: